I teparay nu lutuk ku aru’, u sadak nu lutuk ku kaenen, i teparay nu liyal ku aru’, u sadak nu liyal ku kaenen.
用「靠山吃山、靠海吃海」來形容阿美族的生活是最恰當不過了。
U ’urip nu Pangcah caay ka laliyas tu palapalaan. U aru’nu Pangcah, itini i sawaliyan nu Taywan, u Kalingku atu Taytu.
因為阿美族的生活是與大自然融合的。阿美族傳統的居住地是在台灣東部的花蓮、台東地區,
U ni paluma’i sawaliyan nu lutuk mitepar tu liyal, u ruma hantu midungdung tu laed nu sawaliyan a lutuk atu satipan a lutuk.
一部分在海岸山脈東麓沿海地區,另外是在中央山脈與海岸山脈之間的花東縱谷平原。
I tapiinganay nu liyal a Pangcah, dadahal ku liyal, u kakaenen tu dateng, i liyal ku vuting, u urang, u kalang, u sadipit atu damay, kala pingsiyang han nu heni tu liyal a pateli tu kakaenen, anu kapah ku remiad, caay ka awaay ku dateng.
沿海地區的阿美族瀕臨廣闊無邊的太平洋,生活食材取自海裡的魚、蝦、蟹、及貝類、藻類,大海就是他們的冰箱,只要是風平浪靜的天氣隨時下海隨時就有豐盛的一餐。
Suwal satu anu papakuyuc aca iratu ku kakaenen ta kakilac saan atu viyaviyaw.
在海岸線曾流傳著一句話:「我們窮到只剩龍蝦」。
I tiniyay i laeday nu lutuk a Pangcah, u nika mawmahan ku saka’urip, anu sisuped pateli han i kingku ku pida, misa datengtu, nika taratu i lutuk mi’adup tu vavuy nu umah, midungec, milukut, mipaheku, mitatukem...
至於居住在縱谷平原的阿美族,因地制宜,從事農耕以自給自足,若有餘就會存款。平時雖有種植蔬菜,但是還是會上山獵捕野豬砍採黃藤心或山蘇或蕨類,到田野裡採龍葵等等。
ala maanan mivuting, miurang, mikalang i tarawadaw atu sa’uwac, caay haw ka putun ku asu’tu kaen nu umah.
也下溪河撒網捕魚捉魚蝦蟹,野味美食總是享用不盡。
Nika sumadan nu ’urip nu mita, mikilimay tu saka’urip, ira ku midakaway tu maraayay a lunan a mivuting, ira ku taraay i tukay a mikuli.
隨時代潮流的變遷,家庭經濟負擔越來越重,於是很多人投入遠洋捕魚工作,有的往西部都市裡從事木工賺錢。
Tangasa anini, adihay tu kuni sangaan tu vangcalay a luma’ i sawali, micakay tu luma’ ku i tukayay a siniyaru’ saan itila, itiya satu yu silisin ku niyru’a taluma’.
於是,海岸線的蓋起了華屋,都市裡的甚至就地購屋居住,在那裏生活成為都市人。只有在部落裡有重大的事情才會回部落。