Hanaku kisu a mitalivana’, caay ka vana’ kaku sa kisu.
記得以前我問你:「我們來自何方?」你說:「不知道!我也不了解!」
Anini pavana’ tu kita, naawaay ku cudad nu mita a misurit, manay caay ka vana’ anu caay ka vana’kita a maanen a pasuvana’ ku wawa’wa? Anini ira ku nikavana’an nu maku a paini i titaan.
後來我們談論到,哎呀我們阿美族没有文字記錄祖先生活的點滴,我們要何以了解?又如教育下一代呢!現在我閱讀到一些有關於這方面的知識,因此想和你分享我所知和感想!
Anu sipakayni i nasuwalan a kungku, tulu kina suwal: nama ka lutuk, na maka liyalay, na maka nu tawan.
依據學者專家的研究以前祖先口述的故事裏,我們的祖先在台灣的起源地有來自:高山、海岸與海外起源說等三種類型。
Namaka lutuk sanay a suwal: pasuelin ku i amisay atu siwkulang a Pangcah, na makayni i Ci langasan nu Vakung, na makayni i Cacura’an nu ci ngalu’an, atu nu makayni i Tativuracan nu kalingku saan.
來自高山的說法,大都為南勢阿美族和秀姑巒阿美族的祖先們的認同。他們有的人說是從花蓮縣豐濱鄉八里灣Cilangasan(奇拉雅山),也有說是來自Cacura’an(位於鳳林附近),以及Tatiburacan(位於花蓮附近)。
Namaka liyal sanay a suwal: namakayni i panapanayay nu Taymali nu Taytu, Namakayni i kawakawasan nu Taytu, masadak i sacumud nu sukulang atu tarawadaw nu kalingku.
在海岸起源說的例子裡,曾提及台東縣太麻里鄉美和村附近海岸(Panapanayan)、富岡部落附近猴仔山(Kasasikulan)、花蓮縣秀姑巒溪口與花蓮溪口等海岸處。
Namakayni i nu tawa sanay a suwal: namaka sanasay nu Taytu, namaka Lani’ atu Patantaw nu Vilipin.
至於海外起源說的例子裡,祖先則曾提及台東外海的綠島(Sanasay)、蘭嶼與菲律賓北方的巴丹群島。
U tu’as nu mita, mikilim tu ka’uripan, anu ira ku nanum, anu ira ku kakawmahan, itira a paluma’.
以前祖先尋找適合生活的土地時,會逐水而居,以利農作。
Mavuwah mavuwah ku tamdaw, mariwasak satu i cuwacuwa tu nu kalingku atu Taytu.
人口衆多需擴大生活領域時,便往他處遷徙,於是阿美族擴散花東各地。
Nasaan tayniyan nu Taywan a tamdaw atu Hulam atu helang a macacamul. Naw Ripun atu Hulam ku mikuwanay, tangasa anini mala cacaytu ku kanatal nu mita.
後來,我們的生活環境來了漢人、外省人、客家人混居;先後有日本人和漢人統治我們島嶼,現今,我們是台灣國家了。
Inaaw! Namakacuwa kaku? Nama ka tiyad nu misu naw nu Pangcah ku saka sasuwal nu mita i luma’, caay ka pawan kaku tina demak,
母親啊!「我來自何處?」我是從你的肚子裡出來的,以前我們在家裡所使用的語言是阿美語。我不會忘記這件事,
nu Pangcah a ngiha ku sapisurit nu maku tu suci, ira ku valucu’ nu maku “ita u Pangcah ka hinasuwal tu suwal nu mita u Pangcha.”
因此我常說阿美語,並以阿美文字書寫日記。我心裡由衷希望:「願現在的阿美族人,也能常說自已的阿美族語!」